14 Ağustos 2001… Türkiye’nin siyasi tarihinde yeni bir parti sahneye çıktı. Adalet ve Kalkınma Partisi… Slogan belliydi: Aydınlığa açık, karanlığa kapalı…
Eski diplomat Yaşar Yakış başkanlığında, Nur Doğan Topaloğlu, Yasemin Kumral, Mihrimah Belma Satır, Yusuf Bozkurt Özal’ın oğlu İbrahim Özal’dan oluşan 5 kişilik heyet, parti avukatı Hayati Yazıcı ile İçişleri Bakanlığı’na kuruluş dilekçesini teslim ettiğinde kadronun başında Recep Tayyip Erdoğan vardı.
Bilkent Otel’deki meşhur tanıtım toplantısında masada akademisyenler, bürokratlar, iş insanları, hukukçular, gazeteciler, eski siyasetçiler, muhafazakar aydınlar oturuyordu…
Bir kısmı Refah Partisi ve Fazilet Partisi geleneğinden geliyordu, Yenilikçi diye adlandırılan 51 milletvekili de vardı… Bir kısmı ANAP ve DYP geçmişine sahipti. Bir kısmı ise siyasete ilk kez giriyordu. Kadro geniş, iddia büyüktü.
Aradan tam 25 yıl geçti. 2001’de Erdoğan’la yola çıkan kadrodan bugün kimler kaldı? Peki kimler yolunu değiştirdi?
51 KURUCU VEKİLDEN BİRİ KALDI
O dönem Fazilet Partisi’nin kapatılmasıyla bağımsız olarak yola devam eden “Yenilikçi” 51 milletvekili AKP’ye katıldı. Kurucu milletvekilleri Abdulkadir Aksu, Abdullah Gül, Abdullah Veli Seyda, Abdullülatif Şener, Ahmet Nurettin Aydın, Akif Gülle, Ali Coşkun, Ali Sezal, Bülent Arınç, Ertuğrul Yalçınbayır, Eyüp Fatsa, Eyüp Sanay, Hüseyin Arı, Hüseyin Çelik, Hüseyin Kansu, İlyas Arslan, İrfan Gündüz, İsmail Alptekin, İsmail Özgün, Kemal Albayrak, M.Ergün Dağcıoğlu, M.Altan Karapaşaoğlu, M.Vecdi Gönül, Mahfuz Güler, Mahmut Göksu, M. Ejder Arvas, Mehmet Özyol, Mehmet Çiçek, Mehmet Elkatmış, M.Ali Şahin, Mehmet Fırat, Musa Uzunkaya, Mustafa Baş, Necati Çetinkaya, Nurettin Aktaş, Osman Aslan, Osman Pepe, Özkan Öksüz, Ramazan Toprak, Remzi Çetin, Sadık Yakut, Sait Açba, Salih Kapusuz, Sebahattin Yıldız, Şükrü Ünal, Tevhit Karakaya, Yahya Akman, Zeki Ergezen, Zeki Ünal ve Zülfikar İzol’dü… 51 isimden sadece Faruk Çelik milletvekili olarak devam ediyor…
Mehmet Ali Şahin de Cumhurbaşkanlığı Yüksek İstişare Kurulu üyesi olarak görevini sürdürüyor. AKP’den ilk ayrılan isimlerden biriyse Ertuğrul Yalçınbayır oldu. Çekirdek ekipten olan Abdullatif Şener, Türkiye Partisi’ni kurarak partiden ayrıldı. Adı sık sık yaptığı parti değişiklikleriyle gündeme gelen Hüseyin Arı, son olarak YENİ Parti’ye geçti. İlyas Arslan ve Osman Pepe ise hayatını kaybetti.
ERDOĞAN’IN YANINDA KİMLER VARDI
Vekillerin dışında Bilkent Otel’deki toplantıda AKP’nin kuruluş dilekçesine imza atan kurucu üyelerden bugüne kadar 15’i ayrıldı, 8’i ise hayata veda etti. Böylece kurucu üyeler 52 kişiye düştü.
Kurucular arasında bugün Türk siyasetinde çok iyi bilinen isimler bulunuyordu.
Binali Yıldırım, Mevlüt Çavuşoğlu, Nurettin Canikli, Hayati Yazıcı, Hilmi Güler, Nimet Baş, Sami Güçlü, Şaban Dişli, Bülent Gedikli, Haluk İpek, Sema Ramazanoğlu, Serap Yaşar, Ayşe Böhürler, Lokman Ayva, Murat Yalçıntaş, Cüneyt Zapsu ve Ali Babacan gibi isimler AKP’nin mihenk taşlarıydı.
Kurucuların önemli bölümünün siyasetteki aktif rolü ilk yıllarda sona erdi. Bazıları milletvekilliği yaptıktan sonra siyasete devam etmedi. Bazıları da partiyle yollarını ayırdı.
EN DİKKAT ÇEKEN İSİM: ALİ BABACAN
Kuruluş kadrosundan kopuşların en sembolik olanı ise hiç kuşkusuz Ali Babacan oldu.
Babacan, 2001’de AKP’nin kurucu isimlerinden biriydi. Ekonomi yönetiminin en önemli yüzlerinden biri haline geldi. 2002 seçimlerinin ardından Bakanlar Kurulu’na girdi.
Yıllarca Erdoğan hükümetlerinin ekonomi politikasının uluslararası alandaki en önemli temsilcilerinden biri oldu. Ancak 8 Temmuz 2019’da AKP’den istifa etti.
Babacan istifa açıklamasında, partinin kuruluşundaki ilke ve değerlerle son yıllardaki uygulamalar arasında “derin farklılıklar” oluştuğunu söyledi.
Bir yıl sonra kendi siyasi hareketini kurdu: DEVA Partisi.
Böylece kuruluş fotoğrafındaki en önemli isimlerden biri, 18 yıl sonra Erdoğan’ın karşısına yeni bir siyasi parti lideri olarak çıktı.
BAZILARI ARTIK HAYATTA DEĞİL
Kurucuların bir bölümü ise 25 yıllık süreçte hayatını kaybetti. Ziyaettin Yağcı, İbrahim Çağlar, Nuray Oral, Nur Doğan Topaloğlu, Nazif Gürdoğan, İsmet Uçma, Burhan Kuzu yaşamını yitirdi.
İbrahim Çağlar, 11 Aralık 2017’de geçirdiği kalp krizi sonucu 57 yaşında hayatını kaybetti. O tarihte İstanbul Ticaret Odası Başkanıydı.
Burhan Kuzu ise 1 Kasım 2020’de Covid-19 nedeniyle 65 yaşında hayatını kaybetti. Kuzu, AKP’nin ilk dönemindeki en önemli hukukçulardan ve anayasa uzmanlarından biriydi.
Güldal Akşit, AKP’nin kuruluşunda yer alan kadın siyasetçilerden biriydi. Bakanlık yaptı. Kadın Kolları Başkanlığı yaptı. TBMM’de Kadın Erkek Fırsat Eşitliği Komisyonu’nun kurucu başkanı oldu. 3 Aralık 2021’de hayatını kaybetti.
Ve 20 Ağustos 2024… Kuruluş kadrosundaki bir başka önemli isim, akademisyen ve yazar Prof. Dr. Ersin Nazif Gürdoğan hayatını kaybetti.
BİR ZAMANLAR BAKAN, MİLLETVEKİLİ, PARTİ YÖNETİCİSİYDİLER
Kurucu isimler gelecek 10 yılın bakanlar kurulunda da sahneye çıkacaklardı.
Binali Yıldırım Ulaştırma Bakanlığı, Başbakanlık, AKP Genel Başkanlığı ve TBMM Başkanlığı yaptı. Bugün ise Cumhurbaşkanlığı Yüksek İstişare Kurulu’nda görev yapan eski TBMM başkanları arasında yer alıyor.
Hayati Yazıcı, Partinin kuruluşundan itibaren teşkilat ve hukuk yapılanmasının en önemli isimlerinden biri oldu. Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı ile Gümrük ve Ticaret Bakanı olarak görev yaptı. Genel başkan yardımcılığı görevini de üstlendi.
Nurettin Canikli, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, Gümrük ve Ticaret Bakanlığı, Başbakan Yardımcılığı ve Milli Savunma Bakanlığı görevlerini üstlendi.
Mevlüt Çavuşoğlu, Dışişleri Bakanlığı yaptı. AKPM Başkanlığına seçilen ilk Türk parlamenter oldu.
Hilmi Güler, Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanlığı yaptı.
Sami Güçlü, Tarım ve Köyişleri Bakanlığı yaptı.
Nimet Baş, Devlet Bakanlığı ve Milli Eğitim Bakanlığı görevlerinde bulundu.
AKTİF SİYASETTE KİM KALDI
Siyasetten çekilen isimlerden bazılar Tayyar Altıkulaç 29 Mayıs Üniversitesi Mütevelli Heyeti Başkanlığı görevini yürütüyor. Şaban Dişli, son olarak Lahey Büyükelçisi olarak atandı. Binali Yıldırım Türk Devletleri Teşkilatı Aksakallar Heyeti Başkanı olurken Mevlüt Çavuşoğlu da NATO PA Türk Delegasyonu Başkanlığını yürütüyor. Reha Denemeç DEİK Türkiye-Asya Pasifik İş Konseyleri Koordinatör Başkanı, Murat Yalçıntaş OYAK Genel Müdürü ve Tekfen Holding Yönetim Kurulu Başkanı, Lokman Ayva ise Türkiye Beyazay Derneği Genel Başkanı olarak görev yapıyor.
KİLERDE KALAN KURUCULAR
Kurucular arasında kamuoyunun artık hatırlamadığı isimler de var. Ahmet Aktaş, Ali Aydın Dumanoğlu, Ali Yüksel Kavuştu, Ayşenur Kurtoğlu, Erol Oral, Fatih Recep Saraçoğlu, Gürsoy Erol, Habibe Güner, Halil Caner Doğaneli, Halil Ürün, Hasan Murat Mercan, İbrahim Reyhan Özal, İlhan Albayrak, Muammer Kakı, Muharrem Karslı, Muharrem Tozçöken, Osman Nuri Filiz, Remziye Öztoprak, Sema Karabıyık, Süleyman Gündüz, Tamer Özyeğitoğlu ve Tayyar Altıkulaç bugün günlük siyasetin dışında.
Mehmet Yaşar Öztürk, Mehmet Nail Berzek, Mehmet Özdilek, Mehmet Gazioğlu, Yusuf Özertürk, Raşit Küçük, Hüseyin Tuğcu, Mete Doğruer, Fatma Bostan Ünsal, Erdal Öner gibi isimler zaman içinde siyasetten uzaklaştı.
Sezim Sungur
Odatv.com
